Trainen met je lichaamsgewicht
Wat maakt dezelfde houding anders bij yoga en bij calisthenics?
Een plank kan zowel in een yogales als in een calisthenicstraining voorkomen. Bij calisthenics gebruik je vooral je eigen lichaamsgewicht als weerstand. Yoga heeft wortels in de Indiase filosofie en omvat vaak houdingen, ademhaling en meditatie. Dezelfde houding kan daardoor in de ene les een ander doel hebben dan in de andere.
Wat een foto van een plank je niet vertelt
Op een foto kan een plank in een yogales er precies zo uitzien als een plank in een krachttraining. Je ziet alleen niet wat de docent uitlegt, welke beweging eraan voorafgaat of waar je je aandacht op richt.
Bij krachttraining kun je de plank bijvoorbeeld gebruiken om na verloop van tijd dezelfde taak te vergelijken. In een yogales kan de plank deel uitmaken van een reeks waarin je beweging en ademhaling op elkaar afstemt. De vorm van je lichaam geeft op zichzelf geen uitsluitsel over dat doel.
Ook de omschrijving ‘rekken en strekken’ doet yoga tekort. In de ene les draag je geregeld je eigen gewicht, zoek je je evenwicht of herhaal je bewegingen. Een andere les legt de nadruk op rust. De traditie omvat meer dan één type lichamelijke inspanning.
Welke vraag beantwoordt elk begrip?
Het Amerikaanse NCCIH beschrijft yoga als een traditie met wortels in de Indiase filosofie. Hedendaagse vormen combineren vaak houdingen, ademtechnieken en meditatie. Calisthenics is een trainingsterm voor oefeningen waarbij de weerstand grotendeels van je eigen lichaamsgewicht komt.
Een stang of een paar ringen maakt van calisthenics niet ineens een training met losse gewichten. Evenzo kan een blok of stoel een yogahouding toegankelijker maken of steun geven. Het materiaal alleen trekt geen duidelijke grens tussen beide.
| Vraag | Bij yoga | Bij calisthenics |
|---|---|---|
| Wat geeft de les vorm? | De yogastijl, een reeks houdingen, de ademhaling of bezinning | Bewegingen met je eigen lichaamsgewicht en een lichamelijk trainingsdoel |
| Wat kun je bijhouden? | Hoe je de les ervaart, waar je aandacht ligt en wat je opvalt | De variant, het aantal herhalingen, de tijd in een houding of de gebruikte hulp |
| Waar zit de overlap? | Je eigen gewicht dragen, evenwicht en gecontroleerd bewegen | Dezelfde bewegingselementen kunnen terugkomen |
| Wat kun je niet uit de naam afleiden? | Dat iedere les rustig of aeroob is | Dat iedere training snel, extreem of zonder materiaal verloopt |
Of je kracht traint, hangt af van de belasting
Een beweging kan veel van je spieren vragen zonder dat iemand haar krachttraining noemt. Dezelfde houding kan voor iemand anders juist makkelijk zijn. De naam vertelt je weinig over de moeilijkheid, de duur of de gekozen uitvoering.
De Amerikaanse gezondheidsdienst CDC noemt bepaalde yogahoudingen als voorbeeld van spierversterkende activiteit. Dat betekent niet dat elke yogales alle grote spiergroepen aanspreekt of alle onderdelen van de beweegrichtlijnen dekt. Voor een specifiek krachtdoel zijn yoga en calisthenics dan ook niet zomaar uitwisselbaar.
Wil je bijhouden hoe je een beweging uitvoert? Noteer dan welke steun je gebruikt, hoe groot de beweging is, hoeveel herhalingen je doet of hoelang je de houding vasthoudt, en onder welke omstandigheden. Met alleen ‘yoga’ in je agenda valt weinig te vergelijken.
Wanneer zit er cardio in een les?
Zowel een vloeiende yogareeks als een calisthenicscircuit kan je een tijd achter elkaar in beweging houden. In beide lessen kan ook veel tijd gaan naar uitleg, rust of stilhouden. Voor de aerobe belasting tellen de intensiteit en de tijd waarin je daadwerkelijk actief bent.
Bekijk de doelen afzonderlijk. Oefen je een vaardigheid? Worden bepaalde spieren flink belast? Houd je een aerobe inspanning een tijd vol? Speelt ademhaling of meditatie een rol? Er kunnen meerdere antwoorden tegelijk gelden.
Een houding die er moeilijk uitziet, zegt op zichzelf weinig over wat je aan conditie, kracht, lenigheid en evenwicht oefent. Die eigenschappen hoeven niet in gelijke mate aan bod te komen.
Hoe vergelijk je twee concrete lessen?
Kijk eerst naar het verloop. Werk je op de grond? Wissel je vaak tussen staan en liggen? Steun je met je gewicht op je handen? Laat de docent een ondersteunde variant zien en krijg je tijd om de beweging te leren?
Als op de grond gaan zitten en weer opstaan lastig is, kunnen die overgangen zwaarder wegen dan het woord ‘yoga’ of ‘calisthenics’. Wil je leren optrekken, dan zijn een geschikte stang met voldoende draagvermogen en uitleg over juist die beweging belangrijker.
Let ook op de ademinstructies. Gewoon doorademen in het ritme van een beweging is iets anders dan een speciale ademtechniek of het inhouden van je adem. Dat je een houding kent, betekent niet dat elke bijbehorende ademtechniek bij je past.
Yoga en calisthenics combineren
Je kunt voor yoga andere redenen hebben dan voor krachttraining met je lichaamsgewicht. Een rustige yogales waarin je aandachtig beweegt, hoeft geen recordaantal herhalingen op te leveren om de moeite waard te zijn.
Moet je in beide lessen lang of stevig op je armen steunen, dan telt die belasting twee keer mee. Kijk bij het plannen naar de bewegingen, overgangen, tijd in een houding en inspanning in beide lessen.
Welke combinatie bij je past is persoonlijk. Deze vergelijking geeft geen gecombineerd oefenprogramma of behandeling voor een aandoening. Heb je begeleiding nodig, kijk dan wie de les geeft en welke aanpassingen de docent kan aanbieden.
Lees ook
Vergelijk de belasting van calisthenics met het doel van je yogales en bekijk welke bewegingen op beide dagen terugkomen.
Veelgestelde vragen
Is yoga een training met je eigen lichaamsgewicht?
In sommige yogalessen draag je vaak je eigen gewicht. Yoga heeft ook onderdelen die verder gaan dan lichamelijke training. De omschrijving dekt dus niet iedere yogales.
Kan yoga calisthenics vervangen als ik sterker wil worden?
Dat hangt af van je krachtdoel en van wat de lessen daadwerkelijk vragen. Een gedeelde houding garandeert geen gelijke belasting of dezelfde aandacht voor alle spieren. Vergelijk de concrete oefeningen.
Is stoelyoga een vorm van calisthenics?
Ook bij stoelyoga kun je tegen je eigen lichaamsgewicht in bewegen. De stoel verandert de steun, en ademhaling en aandacht kunnen eveneens centraal staan. Die overlap maakt de termen geen synoniemen.
Kan ik beide doen?
Dat kan. Of de combinatie past, hangt af van de lesinhoud, je doelen, de inspanning en de tijd die je nodig hebt om te herstellen. Tel veeleisende bewegingen mee als ze in beide lessen terugkomen.
Bronnen
- NCCIH — Effecten en veiligheid van yoga, geraadpleegd op
- CDC — Welke activiteiten tellen mee als lichaamsbeweging voor volwassenen?, geraadpleegd op